یکی از دوستان در مورد گیربکسهای اتوماتیک ولوو سوالاتی کرده بود . از انجا که خودم تقریبا ۳ سال
با این گیربکس در جادههای ایران وچند کشور دیگر رانندگی کردم باید بگویم وجدانا اوج لذت رانندگی را
دارد و تنها کسانی این را درک می کنند که با کامیونهایی که مجهز به این نوع گیربکس هستند رانندگی
کرده باشند .
حال به چند نمونه از کارائی های این نوع گیربکسها اشاره میکنم :
۱: این گیربکسها توسط یک ECU کار میکنند که با ECU مرکزی موتور هر لحظه در ارتباط است. زمانیکه
دور موتور از حد نرمال پائین بیاید ECU مرکزی به ECU گیربکس فرمان دنده بهتر را صادر میکندو بلعکس .
جالب است که این فرمان در سراشیبی و سربالائی فرق میکند یعنی هرچه سربالائی بیشتر باشد
گیربکس اتوماتیک دنده بهتری را درگیر میکند .نا گفته نماند که این گیربکسها بسته به مقدار بار کامیون
و درصد شیب جاده عمل میکنند. زمانیکه دور موتور به حد نرمال برسد ECU گاز را زیر پا قطع میکند سپس
فرمان دنده را به گیربکس داده و دور موتور را تنظیم میکند یعنی گاز وسط میدهد حال به حد لازم بعد از
اینکه گیربکس دنده بهتر را در گیر کرد دوباره ECU موتور گاز را وصل می کند . این نکته هم باید دانست
که راننده ( در طی این مراحل که شاید به ثانیه هم نکشد) پای خود را از گاز نباید بردارد
۲:این نوع گیربکسها قابل برنامه ریزی است و برای هر نوع رانندگی می توان برنامه ای را انتخاب کرد
۳:مراحل گیربکس R.N.A.M.L.
R که همان دنده عقب است و دارای چهار دنده میباشد 2دنده در موقعیت سنگین و2دنده در موقعیت
سبک . N دنده در وضعیت خلاص . A دنده در وضعیت اتوماتیک با 12 دنده یعنی3 دنده سنگین همراه
با 3دنده اوردرایو و3 دنده سبک با 3 دنده اوردرایو که در مجموع 12 دنده می باشد. Mدنده در وضعیت
دستی که توسط یک کلید که در کنار سر دنده قرار دارد و دارای دو مرحله جلو وعقب می باشد کار
می کند. L وضعیت بالا LOW این مرحله در سر بالائی های خیلی تند به کار میرود و دارای 4 دنده
سنگین می باشد و در این مرحله وضعیت M نیز فعال می شود و میتوان توسط کلید کنار سر دنده "
دنده بالاتری را انتخاب کرد
4:E & P با کلیدی که روی دسته دنده قرار دارد می توان برنامه گیربکس را برای سوخت FUEL عوض کرد
E: ECONOMY سوخت اقتصادی. در این مرحله موتور در دورهای پائین تر دنده مردهد
P: POWER قدرت .در این مرحله موتور با توان بالاتری عمل می کند
5: کلید L که در پشت دنده قرار دارد و زمانیکه گیربکس خراب شود می توان ان را طی مراحلی فعال
ساخت تا کشنده را به اولین تعمیرگاه برد
6: FULD این کلید در روی سر دنده قرار دارد و فقط در وضعیتی می توان از ان استفاده کرد که دنده در
حالت N خلاص باشد تا با فشار دادن کلید دنده به سوی پائین هدایت شود و با صندلی راننده موازی
شود تا راننده راحتتر داخل کابین شود.
7: در مورد هزینه نگهداری این گیرکسها باید گفت که در ایران کمی بالاتر می باشد ان هم فقط در مورد
ECU و سنسورهای دنده زیرا این نوع گیربکسها از لحاظ دنده با گیربکسهای معمولی فرقی ندارند و
می توان هرساله به یکی از تعمیرگاههای مجاز ولوو مراجعه کرده وبا وصل کردن کامپیوتر از وضعیت
سلامت ECU و سنسورها مطلع شد.
تمام مطالب بالا فقط خلاصه ای از کارائی های گیربکسهای اتوماتیک بود و هنوز خیلی از انها را میتوان
در رانندگی با کامیونهائی که مجهز به این نوع گیربکس هستند پیدا کرد مثلا رانندگی مسلط و دقیقتر"
خستگی کمتر " ارامش در ترافیکها " هول وحراس کمتر در گردنه ها " تعویض دنده کمتر :و در مجموع
رانندگی همراه با لذت
در مورد خدمات پس از فروش باید بگویم در ایران در سالهای اول خیلی ضعیف بود ولی در یکی دو سال
اخیر نسبتا بهتر شده و نمایندگیها پرسنل خود را مجرب تر کرده و خدمات بهتری را ارائه میدهند
نويسنده : امیر بهاری اردکانی 
